Podział badań w Socjologii
Badania dzielimy na jakościowe i ilościowe - wywołane (wyniki oryginalne).
Ilościowe podlegają analizie statystycznej i odpowiadają na pytanie ile?
Badania jakościowe odpowiadają na pytania jak i analizowane są pod kontem treści czyli wypowiedzi własnych respondentów (badanych).
Jest też analiza danych zastanych - analiza wtórna.
Metody Badań Społecznych: Ankieta vs Wywiad Kwestionariuszowy oraz Badania Fokusowe
I. Wprowadzenie
Notatka przedstawia porównanie różnych metod badań społecznych, ze szczególnym uwzględnieniem badań ilościowych (ankieta, wywiad kwestionariuszowy) oraz jakościowych (wywiady fokusowe).
II. Badania Ilościowe
A. Ankieta
Kluczowe cechy:
- Wypełniana samodzielnie przez respondenta
- Może być:
- Audytoryjna (rozdawana na sali)
- Internetowa (obecnie najpopularniejsza forma)
- Zapewnia anonimowość
- Niższe koszty realizacji
B. Wywiad Kwestionariuszowy
Kluczowe cechy:
- Prowadzony przez ankietera
- Wymaga bezpośredniego kontaktu z respondentem
- Ankieter:
- Dociera do wskazanych osób
- Zadaje pytania
- Zapisuje odpowiedzi
- Zachowuje neutralność ("postawa Sfinksa")
Ważne pojęcie: Efekt ankietera
- Wpływ obecności ankietera na odpowiedzi respondentów
- Przykład: Niedoszacowanie poparcia dla Donalda Trumpa w sondażach wyborczych
III. Badania Jakościowe - Wywiady Fokusowe
A. Definicja
Zogniskowany wywiad grupowy (fokus) to moderowana dyskusja grupowa na określony temat.
B. Charakterystyka
-
Liczba uczestników:
-
Optymalna wielkość grupy: 7-12 osób
- Nie za mała (brak dyskusji)
-
Nie za duża (nie wszyscy się wypowiedzą)
-
Czas trwania:
-
Około 2 godziny
- Maksymalnie 5 głównych pytań/tematów
C. Organizacja badania fokusowego
-
Przygotowanie:
-
Określenie celu badania
- Wybór moderatora
- Opracowanie scenariusza
- Dobór uczestników
-
Przeprowadzenie pilotażu
-
Realizacja:
-
Rozgrzewka (nieformalna rozmowa)
- Moderowana dyskusja
- Podsumowanie ustaleń
D. Zastosowania
Główne obszary:
- Marketing (testowanie produktów, opakowań)
- Konflikty społeczne (np. syndrom NIMBY)
- Badania polityczne
- Analiza problemów społecznych
E. Analiza wyników
- Nasycenie metodologiczne - punkt, w którym kolejne wywiady nie przynoszą nowych informacji
- Forma prezentacji: opisowa z cytatami wypowiedzi
- Możliwość prowadzenia online
IV. Podsumowanie
Kluczowe różnice między metodami:
-
Badania ilościowe (ankiety, wywiady kwestionariuszowe):
-
Odpowiadają na pytanie "ile?"
- Dają wyniki statystyczne
-
Reprezentatywność próby
-
Badania jakościowe (fokusy):
-
Odpowiadają na pytanie "jak?" i "dlaczego?"
- Pogłębione zrozumienie tematu
- Wzajemna inspiracja uczestników